Sırbistan, Belgrad Resmi Dili

Ana Sayfa » Sırbistan ve Belgrad Resmi Dili

Sırbistan’ın, Belgrad’ın resmi dili nedir?

Sırbistan’nın resmi dili Sırpça’dır. Belgrad Sırbistan’nın başkentidir ve Belgrad’ın resmi dili Sırpça’dır (Bir çok insan Belgrad’ın resmi dili nedir diye sorduklarından açıklama ihtiyacı duydum).

Ülkede yaşayan Sırpların dışında başka, bir çok etnik gruplar da var. Bunların başlıcaları ülkenin kuzey bölgesinde, Slovaklar, Macarlar ve Hırvatlar yaşar. Orta ve güney bölgelerinde Arnavutlar, Boşnaklar ve Türkler vardır. Sırbistan’nın kuzeyindeki Vojvodina bölgesinde Macarca nerede ise ikinci resmi dil olmuştur. Bu bölgedeki resmi dairelerin levhalarında Macarca da bulunur. Sırbistan’ın en büyük ikinci şehri olan Novi Sad’da çok Macar yaşar.

Sırpça dili, Kiril ve Latin olmak üzere iki alfabe kullanır. Sırpların konuştuğu dil olan Sırpça, Slav dilleri grubundandır. Sırbistan, Hırvatistan, Bosna ve Karadağ (Montenegro)’da hemen hemen aynı dil konuşulur. Bu dilleri birbirinden ayıran tek ayrıntı konuşulan şivedir. Bu ülkelerde yaşayan insanlar birbirini rahatlıkla anlayabilirler. Türkiye’de olduğu gibi hemen her bölgenin kendine has bir şivesi vardır. Bulgaristan ve Makedonya remsmi dilleri de Slavca’dır ve Sırpça ile benzerlikleri çoktur. Bu halklar da aralarında 80% oranında anlaşabilirler. Sırbistan, Bosna, Karadağ ve Hırvatistan gibi Balkan ülkelerinde yaşayan Sırp nüfus 10 milyon kadardır. Dolayısı ile bu bölgede yaşayan on milyon Sırp tarafından konuşulan bir dildir.

Sırbistan, Belgrad resmi dili

Sırbistan, Belgrad resmi dili Kiril ve Latin alfabelerinden oluşur.

Bulgaristan ve Makedonya’da olduğu gibi Sırpça da Kiril alfabesi mevcuttur. Resmi kuruluşların dışında Kiril alfabesini kullanan çok azdır. Bu sebepten dolayı Sırbistan’da, Bulgaristan ve Makedonya’nın aksine Latin alfabesi çokça kullanılır. Kiril alfabesi ile yazılan çok az sayıda gazete ve dergi vardır. Sırbistan medyasının büyük çoğunluğu Latin alfabesini kullanmayı tercih ediyor. Sırbistan’nın milli televizyon ve radyo kanalı olan RTS (Radio Televizija Srbije)’nin resmi dili Kiril alfabesidir.

Kiril alfabesi, 19. yüzyılda Sırpça’ya uygulanmıştır. Türkçe’de olduğu gibi her ses bir harftir. Bu yüzden Sırpça’da, yine Türkçe’deki gibi, yazıldığı gibi okunan ve okunduğu gibi yazılan bir dildir.

Sırpçanın Latin alfabesi ve Kiril alfabelerini bir arada kullanması ilginç bir özelliktir. Bunun nedeni tarihi geçmişinden kaynaklanıyor. Yugoslavya’nın Sosyalist rejim döneminde Kiril alfabesini kullanmayı tercih etmiş. Ancak bu dönemden önceki Sırp ve Hırvat federasyonunu zamanında Latin alfabesi kullanıldığından hala Latin alfabe kullanımı da devam etmiştir.

Dünyadaki diller arasında en çok Türkçe sözcük barındıran dilin Sırpça olduğunu biliyormusunuz?




Sırpça’da, Türkçe’den türeyen yaklaşık 8900 kelime bulunmaktadır. Günümüzde bu sözcüklerin hepsi halk arasında kullanılmasa da hala ortak kullanılan kelimeler çoktur. Türk Dil Kurumu’na göre dünyada konuşulan diller arasında en çok Türkçe kelime bulunan dil Sırpça’dır. 8900 kelime arasında yaklaşık 3 bini günlük hayatta hala kullanılıyor. Türkçe kelimeler diğer Balkan ülkelerinde de sıkça kullanılıyor.

Belgrad’da Türkçe adı verilen bir çok semt ve sokak da vardır. Bunlardan bazıları şunlardır: Kalemegdan (Kalemeydanı), Karaburma, Terazije (Teraziye) ve Dorćol (Dörtyol).

Her geçen gün halk arasında kullanılan ve Türkçe’den Sırpça’ya geçen kelimelerin sayısında azalma olduğu da bir gerçek. Bazı araştırmalara göre 15 yıl öncesindeki Türkçe kelimeler bugüne oranla çok daha fazlaydı. 1960 yılından bu yana Türkçe’den türeyen kelimelerin sayısı 3 kat kadar azaldığı söyleniyor.

Belgrad Üniversiteleri ve Türk Dili

Belgrad üniversitelerinde görevli olan bir çok akademisyen, Türkiye’deki bazı üniversitelerin düzenlediği panellere katılmıştır. Osmanlı-Sırbistan ilişkileri konularını ele alan bu panellerde iki ülke arasındaki birçok bilinmeyen gerçekler hakkında bilgiler paylaşılmıştır. Belgrad Üniversitesi’nde Türkoloji Bölümü var. Her yıl bu bölümden mezun olan öğrenci sayısı yaklaşık 60’tır. Üniversitenin verdiği bilgilere göre hali hazırda 200’den fazla öğrenci bu bölümde okumaktadır.

Belgrad Üniversitesi kütüphanesinde 4500 üzerinde Türkçe kitap bulunur. Sırpça ve Türkçenin yazıldığı gibi okunması açısından da bir birine çok benzer. Türk dili 1925 yılından beri Sırbistan üniversitelerinde okutuluyor.

belgrad resmi diliSırpça’da sıkça kullanılan Türkçe söz ve kelimeler bulunur. Aşağıda bu kelimelerden ilginizi çekeceğine inandığım bazılarını görebilirsiniz. Sırpça’daki “j” harfinin Türkçe’deki “y” ve “đ” harfinin Türkçe’deli “c” gibi okunduğunu belirtmek isterim.

SırpçaTürkçe
burekbörek
kapijakapı
kaldrmakaldırım
alatalet
jorganyorgan
bakarbakır
finđanfincan
kajsijakayısı
čekićçekiç
badembadem
duddut
budalabudala
šejtanşeytan
kalajkalay
tepsijatepsi
sanduksandık
odajaoda
ćuprijaköprü
jelekyelek
jastukyastık
bubregböbrek
čelikçelik
parčeparça

Yukarıdaki tabloda gördüğünüz gibi binlerce ortak kelime mevcut.

Kiril ve Latin Alfabesi

Sırp Alfabesi’nde Latin ve Kiril alfabeleri kullanılır. Kiril alfabesi daha çok resmi kuruluşlarda, sokak ve yol levhalarında kullanılır. Bu durumda bile her iki alfabe beraber kullanılır. Türkçe’deki gibi her ses bir harfe karşılık geldiğinden, yazıldığı gibi okunan bir alfabedir.

Bu alfabeye hakim değilseniz ve nasıl telafuz edildiğini bilmiyorsanız, aşağıdaki tablo size yardımcı olacaktır.

Kiril AlfabeLatin AlfabeTelaffuz
АaАabal
БбBbabla
ВвVvhava
ГгGggel
ДдDddere
ЂђDJ dj veya Đđhece
EeEedere
ЖжŽždeterjan
ЗзZzzor
Ииİiilk
ЈјЈјyol
KkKkkalem
ЛлLllale
ЉљLJ ljliman
MmMmmuz
НнNnkanal
ЊњNJ njnar
OoOoyol
ПпPpkapı
РрRrkar
СсSssalon
TtTtkitap
ЋћĆćkaç
УуUukulp
ФфFffil
ХхHhhangi
ЦцCcblitz
ЧчČčkaç
ЏџDŽ džjale
ШшŠšhoş

Yeni başlayanlar için Sırpça | Türkçe – Sırpça sözlük

Diğer Slav dilleri gibi Sırpça da, öğrenmek ve telaffuz etmek bakımından biraz zor olabilir. Bazı harfleri telaffuz etmek kafa karıştırıcı olabilir. Gramer açısından da bize değişik gelebilir.

Ancak, yazıldığı gibi okunan bir dil olduğundan kolay telaffuz edebiliriz. Bu kural herşeyi çok daha kolaylaştırıyor. Başlangıç için sadece nasıl telaffuz edildiğini öğrenilmesi gerek. Yukarıdaki alfabenin nasıl telaffuz edileceğini örneklerle gösterdim. Şimdi bunu aşağıdaki basit cümlelerde kullanalım.

Aşağıda yaygın olarak günlük hayatta kullanılan bazı kalıp cümleler bulacaksınız. Belgrad seyahatinizde bir kaç Sırpça kelime öğrenirseniz, yerli halkın çok hoşuna gidecektir.

belgrad da konuşulan resmi dil

Yaygın deyimler

SırpçaTelaffuzTürkçe
DaDaEvet
NeNeHayır
MolimMolimLütfen
IzviniteIzviniteÖzür dilerim
HvalaHvalaTeşekkür ederim
Hvala lepoHvala lepoÇok teşekkür ederim
IzvoliteIzvoliteBuyrunuz
IzvoliIzvoliBuyrun, buyur
Dobro jutroDobro yutroGünaydın
Dobar danDobar danİyi günler
Dobro večeDobro veçeİyi akşamlar
Laku noćLaku noçİyi geceler
ZdravoZdravoMerhaba
DoviđenjaDovicenyaGörüşmek üzere

Sorular ve cevaplar

SırpçaTelaffuzTürkçe
Kako se zovete?Kako se zovete?Adınız ne?
Zovem se…Zovem se…Benim adım…
Kako ste?Kako ste?Nasılsınız?
Kako si?Kako si?Nasılsın?
Dobro hvala, a ti?Dobro hvala, a ti?İyiyim teşekkürler, ya sen?
Razumem (srpski)Razumem (srpski)Sırpça anlıyorum
Ne razumem (srpski)Ne razumem (srpski)Sırpça anlamıyorum
Govorite li engleski?Govorite li engleski?İngilizce biliyor musunuz?
Govorim (pomalo) srpskiGovorim (pomalo) srpskiSırpça (biraz) biliyorum
Koliko košta?Koliko koşta?Kaç para?
Gde se nalazi…?Gde se nalazi…?… nerede?
Potreban mi je doktorPotreban mi ye doktorDoktora ihtiyacım var
Živeli!Jiveli!Şerefe!

Haftanın günleri

SırpçaTelaffuzTürkçe
PonedeljakPonedelyakPazartesi
UtorakUtorakSalı
SredaSredaÇarşamba
ČetvrtakÇetvrtakPerşembe
PetakPetakCuma
SubotaSubotaCumartesi
NedeljaNedelyaPazar
JučeYuçeDün
DanasDanasBugün
SutraSutraYarın

Şehirde

SırpçaTelaffuzTürkçe
UlicaUlitzaSokak
TrgTırgMeydan
Tržni centarTırjni sentarAVM
ProdavnicaProdavnitzaMarket
PijacaPiyatzaPazar yeri
Policijska stanicaPolitziyska stanitzaPolis karakolu
AmbasadaAmbasadaBüyükelçilik
BolnicaBolnitzaHastane
BankaBankaBanka
OtvorenoOtvorenoAçık
ZatvorenoZatvorenoKapalı
UlazUlazGiriş
IzlazIzlazÇıkış
PravoPravoDoğru, düz
LevoLevoSol
DesnoDesnoSağ

Ulaşım

SırpçaTelaffuzTürkçe
Gradski prevozGradski prevozHalk otobüsü
StanicaStanitzaDurak
VozVozTren
AutobusAutobusOtobüs
AvionAvionUçak
TramvajTramvayTramvay
TrolejbusTroleybusTroleybüs
AutoAutoAraba
BiciklBitziklBisiklet

2017-06-07T10:30:29+00:00 12 Nisan 2016|

4 Yorum

  1. Seçil Erhamza 00:37 de 28/05/2017- Yanıtla

    Oğlumla birlikte Haziran başında 3 günlüğüne Belgrad’a gideceğiz, sitenizdeki bilgiler işime yarayacak gibi duruyor, bir sürü not aldım 🙂 teşekkürler.

    • Belgrad Gezi Rehberi 10:08 de 31/05/2017- Yanıtla

      Sitedeki bilgilerin faydalı olduğuna sevindim. Herhangi bir yardıma ihtiyacınız olduğunda benimle iletişime geçebilirsiniz. Umarım iyi vakit geçirirsiniz.

  2. Belgrad Gezi Rehberi 09:38 de 15/05/2017- Yanıtla

    Sayfadaki bilgilerin yararlı olduğunu bilmek güzel. Teşekkür ederim. Belgrad’da iyi vakit geçireceğinizi umuyorum.

  3. Sibel Gülmez 10:31 de 08/05/2017- Yanıtla

    Bu yaz ailece 10 günlüğüne Belgrad’a tatile gideceğiz, verdiğiniz bu bilgiler çok yardımcı oluyor. Paylaşımlarınız için teşekkürler

Siz de fikrinizi belirtin