Coğrafya derslerini lisede bıraktığını biliyorum. O yüzden sana burada sıkıcı enlem-boylam koordinatları verip "Kuzey yarım kürededir" gibi beylik laflar etmeyeceğim. Eğer şu an bu sayfadaysan, muhtemelen aklında "Bu hafta sonu nereye kaçsak?" sorusu var ve parmağın haritada Belgrad'ın üzerinde duruyor.
Belki de uçak biletini aldın ama "Yahu biz nereye gidiyoruz, Rusya tarafı mıydı orası?" diye tereddüt ediyorsun. Merak etme, yalnız değilsin. 21 yıldır burada yaşıyorum, hala "Herkes Rusça mı konuşuyor, Moskova'ya yakın mı?" diye soran çok arkadaşlarım var.
Belgrad Tam Olarak Nerede? Hangi Ülkede?
En çok karıştırılan konudan başlayalım: Belgrad, Sırbistan'ın başkenti.
Yugoslavya dağılalı çok oldu, Karadağ ayrıldı, haritalar değişti. Burası artık tek başına, dimdik ayakta duran Sırbistan Cumhuriyeti'nin kalbi. Rusya'da değil, Ukrayna sınırında hiç değil. Burası Güneydoğu Avrupa, yani Balkanlar.
Haritayı gözünün önüne getir, Macaristan'ın hemen altında, Romanya ve Hırvatistan'ın komşusu. Yani ne tam "Avrupa Birliği" soğukluğu var, ne de tam "Doğu Bloğu" kasveti. İkisinin ortasında, kendine has bir şehir.
Coğrafi olarak ise şehrin konumu şiir gibi: Tuna (Danube) ve Sava nehirlerinin birbirine kavuştuğu, Avrupa'nın en stratejik kavşak noktasıdır.
Türkiye'den Belgrad'a Nasıl Gidilir? Uçakla Kaç Saat?
Belgrad'ın nerede olduğunu anlamanın en kestirme yolu, uçuş süresine bakmaktır. Burası bize sandığından çok daha yakın.
- Uçakla Ulaşım: İstanbul'dan (İGA veya Sabiha Gökçen) uçağa bindiğinde, hostes sandviçini verip kahveni bitirene kadar iniş anonsunu duyarsın. İstanbul - Belgrad uçuş süresi yaklaşık 1 saat 20 dakika ile 1.5 saat arasında değişir. İzmir'den İstanbul'a gitmek kadar kolay. Türk Hava Yolları, Air Serbia ve Pegasus'un her gün seferleri var.
- Üstelik rota sadece İstanbul'la sınırlı değil. İzmir'den gelecekler için AJet veya Air Serbia, Ankara'dan gelecekler için AJet ile direkt uçuş konforu var. Aktarma yok, vakit kaybı yok.
- Arabayla Ulaşım: "Ben maceracıyım, arabamla giderim" dersen iş değişir. Bulgaristan üzerinden (Sofya - Niş rotası) yaklaşık 950 km'lik bir yol seni bekler. Kapıkule'deki gurbetçi yoğunluğuna denk gelmezsen, yaklaşık 10-12 saatte buradasın.
Belgrad Vize İstiyor mu?
Google'da "Belgrad nerede" diye aratanların ikinci sorusu %90 ihtimalle budur. Müjdeyi vereyim: Sırbistan Türk vatandaşlarından vize istemiyor.
Burası, elini kolunu sallayarak (tabii pasaportunla) girebileceğin nadir Avrupa başkentlerinden biri. Schengen vizesi derdi yok, evrak toplama çilesi yok. Biletini al, çantanı hazırla, gel.
- Vize yok dedik ama elini kolunu sallayarak geçmek de yok. Kapıdaki polis ne sorar, pasaport süresi ne olmalı, kimlikle giriş var mı? Sınırda tatsız sürpriz yaşamamak ve geri dönmemek için şu yazımı mutlaka oku: Vizesiz Belgrad ve Giriş Şartları Rehberi.
Belgrad Haritası: Bilmen Gereken 3 Ana Bölge
Şehre indiğinde "Neredeyim ben?" dememen için basit bir Belgrad haritası çizeyim sana. Şehri ikiye bölen o meşhur Sava Nehri'ni referans al:
- Stari Grad (Eski Şehir): Senin işin %90 burada. Knez Mihailova Caddesi, Cumhuriyet Meydanı (Trg Republike) ve o meşhur Kalemegdan kalesi bu yakada. Tarih, kafeler, gece hayatı burada döner.
- Novi Beograd (Yeni Belgrad): Nehrin karşı kıyısı. Geniş bulvarlar, sosyalist dönemden kalma dev bloklar ve modern AVM'ler. İş merkezleri genelde buradadır.
- Zemun: Burası bambaşka bir dünya. Merkeze 15 dakika ama mimarisi Avusturya-Macaristan tarzı. Nehir kenarında balık yemek için gidilir. Belgrad'da Ne Yenir yazımda buralardan bahsetmiştim, oraya da bir göz atarsın.
Gitmeden Önce Bunları da Bil
Coğrafya dersi bitti, şimdi hayat bilgisine geçelim. Uçaktan inince 'Ben nereye düştüm?' dememen ve acemilik çekmemen için şunları da bilemeni isterim:
- Para Birimi: Burada Sırp Dinarı (RSD) geçer. Bakkala Euro uzatırsan yüzüne boş boş bakarlar. Taksici alır mı? Alır ama öyle bir kurdan hesaplar ki o yolculuk sana Paris tarifesine gelir. Sen en temizinden cebine Euro koy, şehir merkezindeki döviz bürolarında (Menjačnica) bozdur.
- Saat Farkı: Kış aylarında 2 saat, yaz aylarında ise Türkiye'den 1 saat geride. Yani sen İstanbul'da "akşam oldu, yemek yiyelim" derken biz burada daha mesaiyi bitirmemiş oluyoruz. Telefon trafiğini ona göre ayarla.
- Dil: Resmi dil Sırpça ama, gençlerin çoğu şakır şakır İngilizce konuşur. Hiçbir şey yapamazsan Türkçe dene; "Yastık, Yorgan, Çorba, Börek, Cezve..." 500 sene beraber yaşamışız, aç kalmazsın, elbet anlaşırsın.
Son Söz
Belgrad nerede mi? Vize memurunun suratını görmediğin, İstanbul'un kaosundan kaçıp nefes almak istediğin, sabahın 5'ine kadar eğlenip cebindeki paranın tamamını bırakmadığın o huzurlu boşlukta. Haritadaki Sırbistan yazısını boşver, o iki nehrin kavuştuğu yere gel. Ben 21 yıldır o kıyıda kahvemi içiyorum, seni de beklerim.